نادری؛ کارشناس ارشد تغذیه، زیرنظر: دكتر حسن مظفری خسروی؛ متخصص تغذیه
چاقی و سرطان پستان
چاقی، خصوصاً در سنین بعد از یائسگی شانس ابتلا به سرطان پستان را افزایش می دهد و در افراد مبتلا به این بیماری باعث کمتر شدن بقاء آنان می گردد. زنانی که دارای اضافه وزن هستند، مقدار استروژن در بدن آنها بیشتر است و تحقیقات اخیر نشان داده که وجود مقدار زیاد این هورمون میتواند سبب بروز سرطان شود.
پس باید تمامی بانوان بویژه مبتلایان به سرطان پستان را تشویق کرد که وزن خود را در محدوده مناسب نگهدارند و از چاقی و اضافه وزن بپرهیزند.
ورزش و سرطان پستان
داشتن فعالیت بدنی و ورزش منظم در کنار مزایای فراوان خود، در پیشگیری از سرطانهای مختلف از جمله سرطان پستان مؤثر است. برای رسیدن به این هدف، انجام روزانه حداقل 60- 45 دقیقه فعالیت بدنی نقش ارزنده ای دارد. تشویق به افزایش فعالیت ورزشی منظم در تمامی مبتلایان به سرطان پستان نیز برای حفظ وزن و توده عضلانی توصیه می شود.
مصرف لبنیات پرچرب و سرطان پستان
چربیهای اشباع شده موجود در لبنیات پر چرب، خطر ابتلا به سرطان را افزایش میدهند. بنابراین تمامی بانوان باید مصرف لبنیات پرچرب را حداقل برسانند.
مصرف روغن زیتون و سرطان پستان
متخصصین تغذیه معتقدند که روغن زیتون دارای مقادیر زیادی آنتیاکسیدان است و از سرطان سینه جلوگیری میکند. چنانچه روغن زیتون به رژیم غذایی روزانه اضافه شود، میتواند از سرطان سینه جلوگیری کند، چرا که روغن زیتون مانع از فعالیت ژن های محرک تومورهای سرطانی سینه می شود. اضافه کردن این روغن در سالاد و بسیاری از غذاهای آماده مفید است.
مصرف چربی و سرطان پستان
بین احتمال وقوع سرطان پستان با مقدار کل چربی مصرفی فرد (چه حیوانی و چه گیاهی) ارتباط مستقیم ثابت شده ای وجود دارد. بخصوص احتمال این ارتباط در عود بیماری بیشتر از احتمال در وقوع اولیه است. پس اگرچه به همه خانم ها باید پیشنهاد کرد که چربی کمتری مصرف نمایند، لیکن در مبتلایان به سرطان پستان این توصیه اهمیت ویژه تری پیدا می کند، چرا که این کار مشخصاً شانس عود بیماری را کم می کند.
بهتر است به این خانمها پیشنهاد شود که مصرف چربی های حیوانی را در غذا بسیار محدود کنند و در ضمن بجای آن چربی های غیرحیوانی که یک پیوند غیر اشباع دارند مثل روغن زیتون، روغن بادام، روغن بادام زمینی را جایگزین نمایند. علاوه بر منبع چربی مصرفی انواع خاصی از اسیدهای چرب نیز در این حوزه مورد توجه قرار گرفته اند.
مصرف فیبر و سرطان پستان
مصرف فیبر در واقع مقدار استروژن را که میتواند منجر به افزایش سلولهای سرطانی شود را کاهش میدهد. مواد غذایی مانند میوهجات تازه، غلات کامل و سبزیجات از جمله سیب و اسفناج سرشار از فیبر و مواد مغذی هستند.
مصرف میوه و سبزی و سرطان پستان
نتایج یک پژوهش نشان میدهد که آن دسته از زنانی که دورهی پیش از یائسگی را میگذرانند و روزانه 5 واحد میوه و سبزیجات مصرف میکنند 23 درصد کمتر در معرض ابتلا به سرطان سینه قرار میگیرند. این خواص میوه و سبزیجات به ویژه به خاطر سرشار بودن آنها از فیبرها، مواد معدنی و نیز به خاطر غنی بودنشان از اسید فولیک و لیکوپن (رنگدانه های حل شدنی قرمز) میباشد.
بنابراین، برای پیشگیری از ابتلا به سرطان پستانه، باید میوهجات مختلف را در رنگهای مختلف به صورت روزانه مصرف نمود. مصرف خود میوه بهتر از آب آن است. انواع سبزیجات بویژه گل کلم، کلم بروکلی و سبزیجات برگی نیز باید در برنامه غذایی روزانه قرار گیرد. باید تمام افراد بویژه مبتلایان به سرطان پستان را تشویق کرد که در روز حداقل 5 بار از میوه جات و سبزیجات استفاده کنند.
انواع مواد غذایی شیرین و سرطان پستان
در مجله کنترل کانسر در سال 2009 مقاله بسیار جالبی در مورد رابطه مصرف شیرینی ها و غذاهای شیرین با سرطان پستان منتشر شده که خواندنی است. سال ها است که رابطه بین خوردن شیرینی ها با سرطان پستان مورد بحث و بررسی است و عده ای آن را به ترشح انسولین زیاده از حد در مصرف کنندگان غذاهای شیرین نسبت می دهند.
در مطالعه ای که 2880 نفر بیمار مبتلا به سرطان در آن شرکت داشته اند. بلافاصله پس از تشخیص، بیماران از نظر میزان مصرف انواع شیرینی به دو گروه تقسیم شده و مورد ارزیابی قرار گرفتند. در این مطالعه تمام مواد شیرین غذاها، شیرینی و حتی آب میوه و نوشابه های شیرین مد نظر قرار گرفت. پس از 5 سال پیگیری مشخص شد که در افراد دارای مصرف بیشتر شیرینی جات (درکل) شانس عود سرطان بیشتر است و بعلاوه این افزایش شانس در آنها که پیش از یائسگی به سرطان مبتلا شده اند بیشتر بوده است. لذا بطور کلی مصرف زیاد مواد شیرین در بازماندگان سرطان پستان توصیه نمی شود.
شیردهی و سرطان پستان
شیردهی، شانس ابتلا به سرطان پستان را كاهش می دهد. مطالعات نشان داده اند كه به دلیل کاهش سطح استروژن در دوره شیردهی، هر چه این دوران بیشتر باشد، شانس ابتلا به سرطان پستان نیز برحسب طول مدت شیردهی کاهش می یابد.
مصرف ویتامین D و سرطان پستان
کمبود ویتامین D میتواند منجر به بروز بسیاری از سرطانها از جمله سرطان پستان شود. پس باید سعی شود که روزانه از مواد غذایی حاوی ویتامین D مانند شیر، ماست و پنیر به مقدار مناسب استفاده شود. همچنین با مشورت پزشک نیز میتوان از مکملهای دارویی این ویتامین نیز به صورت روزانه استفاده نمود.