به قلم : دکتراحمد اسماعیل زاده ، مدیر دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی
تحریریه زندگی آنلاین : برای حفظ سلامتی در شرایط آلودگی هوا مواد غذایی ضد التهاب بخورید. آلودگی هوا یکی از معضلاتی است که در فصل سرما با آن مواجهه هستیم که تنها راهکار برای مقابله با عوارض آن بر روی سلامتی بدن، کاهش التهاب و افزایش دفع مواد سمی استنشاق شده در بدن است که با مصرف غذاهای ضد التهاب، شیر و لبنیات میتوانید سلامتی خود را حفظ کنید.
نقش مهم تغذیه برای حفاظت بدن در برابر مضرات آلودگی هوا
هر ساله با شروع فصل سرما با معضل آلودگی هوا به دلیل وارونگی هوا مواجهه هستیم. در حین تنفس ذرات معلق سمی هوا وارد بدن شده و به سطح ریهها میچسبند و به این ترتیب التهاب را در بدن تحریک کرده و باعث کاهش آنتیاکسیدانهای بدن به خصوص آنتیاکسیدانهای مایع پوششی ریه میشوند که به دنبال آن سلولهای مختلف تخریب میشود و خطر ابتلا به سرطان به خصوص سرطان ریه افزایش پیدا میکند.دریافت غذاها و مواد مغذی که التهاب را کاهش میدهند در کنار دریافت مقادیر بالای آنتی اکسیدانهای غذایی میتوانند به کاهش اثرات مخرب ناشی از استنشاق ریزگردها کمک کنند.برای حفظ سلامت ریهها حتما منابع غذایی امگا ۳ مصرف شود، ماهیهای چرب مثل تن ماهی ساردین، گیاه خرفه، مکملهای امگا ۳ برای کاهش التهاب در این شرایط بسیار کمککننده هستند.
بیشتربخوانید:
در روزهای آلوده چی بخوریم؟
مصرف میوهها و سبزیجات زرد و نارنجی
میوهها و سبزیهای دارای بتاکاروتن بالا که در بدن تبدیل به ویتامین A میشود به بدن کمک میکند تا اثرات مضر ناشی از استنشاق ذرات سمی هوا کاهش یابد؛ بنابراین مصرف هویج، کدو حلوایی، گوجه فرنگی، طالبی، موز، انبه اکیدا توصیه میشود.مصرف میوه و سبزیجات غنی از ویتامین C مثل پرتقال، لیمو ترش، نارنج، نارنگی، توت فرنگی، سیب، خربزه، طالبی، انار و سبزیجات سبز تیره همچون اسفناج و سبزی خوردن، انواع فلفل از جمله فلفل دلمهای، شلغم، لبو و پیاز و انواع کلم به خصوص کلم بروکلی و بنفش در روزهای آلودگی هوا توصیه میشود.مصرف جوانهها و آجیلها در روزهای آلودگی هوا در اولویت قرار دارد. انواع جوانهها، مغزهای آجیلی و تخم آفتابگردان حاوی ویتامین E بالایی هستند که میتواند به کاهش التهاب در بدن و مقابله با اثرات مضر آلودگی هوا بر سلامت کمک کند.پیاز و سیر را در برنامه غذایی روزانه خود قرار دهید،این غذاها حاوی مادهای هستند که به تقویت ریهها و کاهش خلط در ریه کمک میکنند.
نقش ویتامین ها و لبنیات در مبارزه با عوارض آلودگی هوا
حواستان به مصرف مکمل ویتامین D باشد. ویتامین D به عنوان تقویت کننده سیستم ایمنی نقش مهمی در مقابله با اثرات آلودگی هوا دارد؛ بنابراین از وضعیت ویتامین D بدن خود با یک آزمایش ساده خون آگاه شوید و در صورت کمبود حتما با مشورت با کارشناسان یا متخصصان تغذیه از مکمل ویتامین D استفاده کنید. در تهیه غذاهای خود حتما از زردچوبه استفاده کنید، این ادویه دارای کورکومین است که باعث بهبود عملکرد ریوی میشود همچنین مصرف شیر و لبنیات را فراموش نکنید. مصرف روزانه شیر و مواد لبنی به مقدار کافی، عوارض ناشی از آلودگی هوا را بر دستگاه گوارش کاهش میدهد.
شیر به دلیل دارا بودن فسفر، منیزم و کلسیم، خنثی کننده سموم است. شیر، دفع ادرار و مدفوع و مواد آلاینده را تنظیم میکنند. هر وقت میزان باکتری های مفید بر اثر ورود سرب و مواد آلاینده به بدن کم شود، عمل دفع هم با مشکل مواجه می شود و این مواد در بدن باقی میمانند. شیرهای غنی شده با باکتریهای به نام پروبیوتیک، سطح باکتریهای مفید را در روده انسان تعادل میبخشد.
کلسیم موجود در شیر منجر به کاهش جذب سرب و همه فلزات سنگین موجود در هوای آلوده میشود، افزود: توصیه میشود در شرایط آلودگی هوا از شیر کم چرب استفاده شود زیرا دریافت اسیدهای چرب اشباع موجود در فرآوردههای لبنی پرچرب میتواند در کاهش کارایی سیستم ایمنی دخالت کرده و موجب گسترش بیماریهای ریوی در هوای آلوده شود. بنابراین روزانه حداقل دو لیوان شیر یا ماست مصرف شود.
بیشتربخوانید:
از سیر تا شکلات ؛ پیشنهادهای تغذیهای برای مواجهه با آلایندهها
پرهیز از چاقی و اضافه وزن
چاقی و اضافه وزن باعث ایجاد التهاب و فشار بر اندامهای بدن به خصوص قلب و ریه میشود و میتواند سیستم ایمنی بدن را در مقابله با عوامل ایجادکننده بیماری از جمله آلودگی هوا با ریزگردها ضعیف کند؛ بنابراین اگر دچار چاقی و اضافه وزن هستید یا کودک شما درگیر این مشکل است، برای رهایی از این مشکل و آسیب کمتر در برابر ریزگردهای موجود در هوا به نزدیکترین کارشناسان و متخصصان تغذیه در محل زندگی خود مراجعه کنید.